Πώς το σενάριο της Συρίας απέτυχε στο Μάλι

ΣΧΟΛΙΑΣΤΕ

Σύμφωνα με στοιχεία που έδωσε στη δημοσιότητα ο μεταβατικός πρωθυπουργός Αμπντουλάι Μαΐγκα (Abdoulaye Maïga) στο Μάλι, σημειώθηκε απόπειρα ανατροπής της εξουσίας της επαναστατικής κυβέρνησης με επικεφαλής τον μεταβατικό πρόεδρο συνταγματάρχη Ασιμί Γκοϊτά (Assimi Goita).

.
Νωρίς το πρωί της 25ης Απρίλη, η πρωτεύουσα του Μάλι, Μπαμάκο (Bamako), καθώς και αρκετές περιφερειακές πόλεις, δέχθηκαν αιφνιδιαστική επίθεση. Οι δύο κύριες τρομοκρατικές ομάδες της χώρας που υποστηρίζονται από τους Γάλλους νεοαποικιοκράτες — οι Τουαρέγκ (Tuareg) αυτονομιστές του «Μέτωπου Απελευθέρωσης του Αζαβάντ» (Azawad Liberation Front, FLA) και οι σαλαφιστές τζιχαντιστές της «Ομάδας Υποστήριξης του Ισλάμ και των Μουσουλμάνων» (Jama’at Nusrat al-Islam wal-Muslimin, JNIM) που συνδέονται με την Αλ Κάιντα (al-Qaeda) με επικεφαλής τον Αμπού Χουντάιφα αλ-Μπαμπάρα (Abou Khoudhaifa al-Bambara), γνωστός και ως Μπίνα Ντιαρά (Bina Diarra),— ανακοίνωσαν την έναρξη μιας κοινής μεγάλης επίθεσης εναντίον των κυβερνητικών δυνάμεων. Να σημειώσουμε ότι οι επιτιθέμενοι — αυτονομιστές Τουαρέγκ από το FLA και οι τζιχαντιστές της JNIM ανέρχονταν σε περίπου 12.000 άτομα. Στην εκπαίδευση των τρομοκρατών συμμετέχουν Ουκρανοί και Ευρωπαίοι μισθοφόροι εκπαιδευτές. Παρακλάδια του Ισλαμικού Κράτους και της Αλ Κάιντα δραστηριοποιούνται στην περιοχή εδώ και περισσότερα από δέκα χρόνια, αποσταθεροποιώντας την κατάσταση στο Μάλι και στις γειτονικές χώρες Μπουρκίνα Φάσο και Νίγηρα.

.
Σύμφωνα με τα σχέδιά τους και κρίνοντας από τα στοιχεία σχετικά με την πορεία των μαχών, οι τρομοκράτες υπολόγιζαν να σπείρουν πανικό μεταξύ του άμαχου πληθυσμού και των στρατιωτικών με ταυτόχρονες τολμηρές επιθέσεις σε διάφορα θέατρα πολεμικών επιχειρήσεων και στην πρωτεύουσα της χώρας. Εκτός από τις άμεσες επιθέσεις σε στρατιωτικούς και πολιτικούς στόχους, οι τζιχαντιστές διέδιδαν ενεργά ψευδείς πληροφορίες για τον θάνατο και τη φυγή των ηγετών των ενόπλων δυνάμεων του Μάλι, καθώς και για την πτώση οχυρών θέσεων και στρατιωτικών βάσεων των κυβερνητικών δυνάμεων. Τις «πληροφορίες» αυτές μετέδωσαν συντονισμένα τα δυτικά ΜΜ«Ε» με πρώτα αυτά των αποικιοκρατών της Γαλλίας. Με βάση τη φιλόδοξη δήλωση των ηγετών των ομάδων, ο τελικός στόχος ήταν η πλήρης αποδιοργάνωση του κράτους και η κατάληψη της εξουσίας.

.
Στο Μπαμάκο οι τρομοκράτες επικέντρωσαν τις προσπάθειές τους σε δύο κατευθύνσεις. Την πόλη, που χωρίζεται από τον ποταμό Νίγηρα, επιτέθηκαν στο νότο, από την πλευρά του αεροδρομίου — προκειμένου να περιορίσουν σημαντικό τμήμα της φρουράς της πρωτεύουσας που ήταν συγκεντρωμένο εκεί, συμπεριλαμβανομένων των αεροπορικών δυνάμεων. Και στα βόρεια — από την πλευρά του προαστίου Κάτι (Kati), πίσω από το οποίο, στην είσοδο του Μπαμάκο, βρίσκεται το συγκρότημα των κυβερνητικών κατοικιών.

Κρίνοντας από την αιφνιδιαστική εμφάνισή τους, οι τρομοκράτες είχαν συγκεντρώσει εκ των προτέρων κοντά στα σημεία επίθεσης κρυψώνες με όπλα και ομάδες μαχητών που μεταμφιέζονταν σε πολίτες. Σύμφωνα με μαρτυρίες κατοίκων της περιοχής, σήμα για τη συγκέντρωση στο Κατί μπορεί να ήταν μια παράξενη «κλήση για προσευχή», που ακούστηκε από μεγάφωνο σε ασυνήθιστη για την ώρα αυτή ώρα — τη μία τη νύχτα. Λίγο αργότερα σημειώθηκαν εκρήξεις αυτοκινήτων-βομβών και ξέσπασε ανταλλαγή πυρών.

Ταυτόχρονα, στην άλλη άκρη της πόλης, οι μαχητές ξεκίνησαν «επίθεση» στην περιοχή του αεροδρομίου. Στη συνέχεια, οι δυνάμεις που ήταν συγκεντρωμένες μακριά από την πρωτεύουσα έπρεπε να ενισχύσουν τους επιτιθέμενους.

Την ίδια στιγμή, άρχισαν να κυκλοφορούν στο διαδίκτυο βίντεο των τρομοκρατών σχετικά με την εισβολή στις πόλεις Κιντάλ (Kidal), Γκάο (Gao) και στην αστική περιοχή Μοπτί-Σεβάρε (Mopti–Sévaré).

Ωστόσο, σε όλα τα μέτωπα των εχθροπραξιών, οι Ένοπλες Δυνάμεις του Μάλι (Forces Armées Maliennes, FAMa) και μονάδες των Ενόπλων Δυνάμεων της Ρωσικής Ομοσπονδίας (Африканский корпус) ανέπτυξαν οργανωμένη άμυνα και στη συνέχεια αντεπίθεση.

.
Ήδη το μεσημέρι, το Γενικό Επιτελείο των FAMA ανακοίνωσε την απόκρουση των επιθέσεων. Οι πληροφορίες για τον θάνατο βασικών Μαλιανών στρατιωτικών ηγετών εκτός του υπουργού Άμυνας δεν επιβεβαιώθηκαν. Η στρατιωτική αεροπορία βρέθηκε αμέσως στον αέρα χτυπώντας τις θέσεις των τρομοκρατών.

Οι συντονισμένες ενέργειες των ενόπλων δυνάμεων επέτρεψαν την αποφυγή σοβαρών ζημιών σε βασικά στρατιωτικά αντικείμενα της χώρας και προκάλεσαν βαριές απώλειες στους τζιχαντιστές τρομοκράτες. Το απόγευμα, οι κυβερνητικές δυνάμεις προχώρησαν στην εκκαθάριση των συνοικιών που είχαν υποστεί εισβολή από τους μαχητές.

Η κατάσταση στο Μπαμάκο έχει σταθεροποιηθεί. Στις 25 Απρίλη, στην ίδια την πόλη δεν παρατηρήθηκε πανικός ούτε διαταραχή της καθημερινής ζωής. Ωστόσο, το βράδυ επιβλήθηκε απαγόρευση κυκλοφορίας στην πρωτεύουσα και πραγματοποιούνται συλλήψεις ύποπτων ατόμων. Οι αρχές της χώρας δήλωσαν σε επίσημο ανακοινωθέν ότι έχουν τον πλήρη έλεγχο της κατάστασης.

Το Αφρικανικό Σώμα πραγματοποίησε αεροπορικές επιδρομές εναντίον στρατοπέδων των μισθοφόρων μαχητών που υποστηρίζονται από τους αποικιοκράτες. Μια ομάδα αναγνώρισης από τις μονάδες του Αφρικανικού Σώματος των ρωσικών ενόπλων δυνάμεων διεξήγαγε επιχείρηση αναζήτησης και καταστροφής στην περιοχή όπου πραγματοποιήθηκε νυχτερινή αεροπορική επιδρομή εναντίον στρατοπέδου μαχητών. Ανακαλύφθηκαν πρόσφατα θαμμένα πτώματα τρομοκρατών και πολλά υπολείμματά τους, καθώς και εγκαταλελειμμένα όπλα και εξοπλισμός. Συνεχίστηκαν ενεργές στρατιωτικές ενέργειες για τον καθαρισμό, ιδίως του νότου της χώρας, στο Κολοκανί (Kolokani).

Η συντονισμένη τζιχαντιστική επίθεση στο Μάλι δεν αποτέλεσε έκπληξη. Παρά τη δόλια δολοφονία του υπουργού Άμυνας Σαντίο Καμαρά (Sadio Camara) και τις πολυάριθμες επιθέσεις από μαχητές αυτοκτονίας της JNIM που συνδέονται με την Αλ Κάιντα, η επίθεση αποκρούστηκε. Επιπλέον, οι Μαλιανοί έδειξαν την απροθυμία τους να ζήσουν στην ριζοσπαστική κόλαση που προσπαθούν να δημιουργήσουν οι εκπρόσωποι της Αλ Κάιντα. Βοήθησαν ενεργά τον στρατό και συνέλαβαν τρομοκράτες κατά τη διάρκεια των επιχειρήσεων εκκαθάρισης.

.
Όπως προαναφέραμε κατά τη διάρκεια μιας από τις τρομοκρατικές επιθέσεις σκοτώθηκε ο υπουργός Άμυνας του Μάλι, στρατηγός Σαντίο Καμάρα. Στην κατοικία του στάλθηκε αυτοκίνητο με εκρηκτικά. Σύμφωνα με πληροφορίες των αρχών, ο στρατηγός μπλέχθηκε σε μάχη με τους επιτιθέμενους και απεβίωσε στο νοσοκομείο από τα τραύματα που υπέστη. Στη χώρα κηρύχθηκε διήμερο πένθος. Επιπλέον, ο πρόεδρος Γκοϊτά επισκέφθηκε την οικογένεια του νεκρού υπουργού Άμυνας του Μάλι και εξέφρασε τα συλλυπητήριά του.

.
Ο ηγέτης του Μάλι, Ασίμι Γκοϊτά, επισκέφθηκε επίσης τους τραυματίες στρατιωτικούς στο νοσοκομείο της Κάτι. Κατά τη διάρκεια της επίσκεψης, ο αρχηγός του κράτους ευχήθηκε στους τραυματίες ταχεία ανάρρωση και ευχαρίστησε επίσης το «Αφρικανικό Σώμα» του υπουργείου Άμυνας της Ρωσικής Ομοσπονδίας για τη συνδρομή του στην αποτροπή του πραξικοπήματος.

.
Την Δευτέρα 27/4/26 έγινε η πρώτη δημόσια εμφάνιση του Ασσίμι Γκοϊτά μετά τις επιθέσεις των τρομοκρατικών ομάδων του JNIM και FAM. Ο πρόεδρος του Μάλι δέχθηκε τον πρέσβη της Ρωσίας Ίγκορ Γκρομίκο (Игорь Анатольевич Громыко, 25/6/1954-), ο οποίος συνοδευόταν από αρκετούς Ρώσους στρατιωτικούς αξιωματούχους. Ο ηγέτης του Μάλι διαψεύδει κατηγορηματικά τις φήμες ότι έχει διαφύγει στο εξωτερικό, που διακίνησαν σε όλον τον κόσμο τα γαλλικά ΜΜΕ αμέσως με την εκδήλωση της απόπειρας πραξικοπήματος. Κατά τη διάρκεια της συνάντησης, οι δύο πλευρές συζήτησαν την τρέχουσα κατάσταση και τις καλές σχέσεις συνεργασίας μεταξύ Μπαμάκο και Μόσχας. Ο Ρώσος πρέσβης επιβεβαίωσε τη δέσμευση της χώρας του να στηρίξει το Μάλι στον αγώνα κατά της τρομοκρατίας, αναφερόμενος στις κοινές δράσεις των ενόπλων δυνάμεων του Μάλι και της Ρωσίας.

Η Συμμαχία των Κρατών του Σαχέλ (Alliance des États du Sahel – AES), η οποία περιλαμβάνει το Μάλι, τον Νίγηρα και τη Μπουρκίνα Φάσο, καταδίκασε τη σειρά τρομοκρατικών επιθέσεων στο έδαφος του Μάλι. Το ίδιο έκαναν με επίσημες ανακοινώσεις τους η Κίνα και η Τουρκία.

Σύμφωνα με το ΡΙΑ Ναβόστι (РИА Новости), πηγές του ρωσικού υπουργείου Άμυνας δήλωσαν: «Κατά τη διάρκεια σφοδρών μαχών εναντίον ανώτερων εχθρικών δυνάμεων, οι μονάδες του Αφρικανικού Σώματος προκάλεσαν ανεπανόρθωτες απώλειες σε ανθρώπινο δυναμικό και εξοπλισμό, αναγκάζοντάς τους να εγκαταλείψουν τα σχέδιά τους και αποτρέποντας ένα πραξικόπημα, διατηρώντας έτσι την εξουσία της νόμιμης κυβέρνησης και αποτρέποντας μαζικές απώλειες αμάχων».

Καλές αυτές οι δηλώσεις, αλλά προκύπτουν κάποια ερωτήματα: Γιατί δεν υπάρχουν δηλώσεις καταδίκης του πραξικοπήματος στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ; Γιατί δεν κατονομάστηκε ο χρηματοδότης και υποκινητής των τρομοκρατικών δυνάμεων που είναι η Γαλλία; Υποτίθεται ότι η Ρωσία συμμετέχει στο χτίσιμο ενός δίκαιου πολυπολικού κόσμου, αλλά μήπως εξακολουθεί να κοιτά με το ένα μάτι το Παρίσι, το Λονδίνο και την Ουάσινγκτον;

Είναι πια οφθαλμοφανές πως οι ηγέτες των τρομοκρατών και τα αφεντικά τους οι Ευρωπαίοι νεοαποικιοκράτες δεν δίνουν δεκάρα για τους λαούς. Στις περιοχές που οι ίδιοι έχουν καταστρέψει, το να γίνει κανείς τρομοκράτης μαχητής είναι ο μόνος τρόπος να βγάλει έστω και λίγα χρήματα, να ταΐσει την οικογένειά του και να την κρατήσει ασφαλή. Ξεκάθαρα είτε είσαι είτε αρπακτικό είτε θήραμα!

Οι αυτονομιστές Τουαρέγκ και η τζιχαντιστική JNIM έχουν ξεκινήσει εδώ και καιρό το σχέδιο «Azawad 2.0» ενάντια στην επαναστατική κυβέρνηση του Μάλι. Τα εδάφη που ελέγχουν είναι εξαιρετικά μικρά, ενώ ο στρατός του Μάλι και το ρωσικό Αφρικανικό Σώμα αντεπιτίθενται. Η ιστορική εμπειρία δείχνει ότι οι Τουαρέγκ και οι τζιχαντιστές δεν μπορούν να συνεργαστούν για πολύ, όσο σκληρά και αν προσπαθούν οι πάντα πρόθυμοι φίλοι τους στις γαλλικές μυστικές υπηρεσίες. Είναι πολύ διαφορετικοί σαν άνθρωποι κι έχουν διαφορετικά συμφέροντα.

Η Γαλλία με τις μυστικές της υπηρεσίες και οι διεθνείς ριζοσπαστικές ισλαμικές οργανώσεις θα συνεχίσουν να παρεμποδίζουν τη σταθεροποίηση όλων των χωρών του Σαχέλ. Στρατιωτική και οικονομική βοήθεια, εκπαιδευτές, υποστήριξη από τα ΜΜΕ — όλα αυτά, δυστυχώς, κοστίζουν ελάχιστα στο Παρίσι. Οποιαδήποτε γαλλική κυβέρνηση θα συνεχίσει αυτή την πολιτική: το νεοαποικιακό μοντέλο είναι πολύ κερδοφόρο για να το εγκαταλείψουν, και θα αγωνιστούν για αυτό.

«Το σενάριο της Συρίας δεν επαναλήφθηκε», «η πρώτη σοβαρή δοκιμασία για το Σώμα Αφρικής», «οι Ρώσοι αποχώρησαν από το Κιντάλ», «η κυβέρνηση του Μάλι έχει χάσει τον έλεγχο της χώρας», «Μαλί: Ισλαμιστές και αυτονομιστές απειλούν με κατάρρευση τη χώρα – Ο ηγέτης της χούντας τηρεί σιγή ιχθύος» — αυτοί είναι οι αντιφατικοί τίτλοι που εμφανίστηκαν στα δυτικά μέσα «ενημέρωσης» και αναπαρήγαγαν αβλεπί τα ντόπια παπαγαλάκια τους καθ’ όλην τη διάρκεια του Σαββατοκύριακου.

Οι αναφορές για τη νίκη των τζιχαντιστών της JNIM, «ειδήσεις» σχετικά με την ήττα του Ρωσικού Αφρικανικού Σώματος και των κυβερνητικών δυνάμεων FAMA δεν άργησαν να εμφανιστούν. Τα δυτικά Μέσα Μαζικής «Εξαπάτησης», με οργανωμένο και πανομοιότυπο τρόπο, δημοσίευσαν πλάνα της αποχώρησης του ρωσικού σώματος από το Κιντάλ, κάτι που δεν συνέβη ποτέ στην πραγματικότητα! Οι σωροί πτωμάτων των τρομοκρατών στις προσβάσεις προς το Μπαμάκο και στο Κάτι, το προάστιο της πρωτεύουσας, καθώς και οι αιχμάλωτοι που έδειξαν τα επίσημα κανάλια του Αφρικανικού Σώματος, φυσικά δεν παρουσιάστηκαν. Το εγχώριο κοινό των νεοαποικιοκρατών είναι ικανοποιημένο!

Οι Ευρωπαίοι δεν ενδιαφέρονται για τα πτώματα των ανδρών των τρομοκρατικών σαλαφιστικών ομάδων που υποστηρίζουν. Το κύριο είναι ότι ήθελαν να δείξουν μια εικόνα κατάληψης της εξουσίας από τους «δικούς τους» και να τιμωρήσουν την τρέχουσα κυβέρνηση του Μάλι, η οποία έχασε τον υπουργό Άμυνας της, στρατηγό Σαντίο Καμάρα, επειδή συνεργάστηκε με τη Ρωσία. Στην πραγματικότητα, όμως, οι Μαλιανοί αντιμετώπισαν γρήγορα τις συνέπειες των επιθέσεων. Μέσα σε 24 ώρες, το αεροδρόμιο λειτουργούσε ξανά, δεν προέκυψε κρίση καυσίμων και τα προάστια της πρωτεύουσας καθαρίστηκαν από τους τρομοκράτες μαχητές. Ποιος κέρδισε; Η απάντηση είναι αδιαμφισβήτητη — ο στρατός του Μάλι και το Αφρικανικό Σώμα. Το σενάριο της Συρίας πραγματικά δεν επαναλήφθηκε.

.
Πολλοί δυτικοί στρατιωτικοί έσπευσαν να συγκρίνουν την κατάσταση στο Μάλι με τα γεγονότα του 2024 στη Συρία. Ακριβώς αυτό το σενάριο «αλλαγής καθεστώτος» στο Μπαμάκο περιγράφονταν στα δυτικά μέσα ενημέρωσης ήδη στα τέλη του περασμένου έτους. Τότε οι τρομοκράτες προσπάθησαν να επιβάλουν τον λεγόμενο «αποκλεισμό καυσίμων» στο Μπαμάκο και σε άλλα σημαντικά οικονομικά κέντρα.

Ωστόσο, τελικά κατέστη εμφανής τουλάχιστον μία σημαντική διαφορά: οι αρχές του Μάλι στηρίζονται στην ευρεία υποστήριξη του τοπικού πληθυσμού. Οι Μαλιανοί δεν υπέκυψαν στον πανικό. Σε διάφορες περιοχές της χώρας δραστηριοποιούνται ομάδες εθελοντών, ενώ ο πληθυσμός των κύριων κέντρων όχι μόνο δείχνει πίστη στις δυνάμεις των Ένοπλων Δυνάμεων της χώρας FAMA, αλλά και εκφράζει την απόλυτη αποδοκιμασία του για την τρομοκρατία, όπως αποδεικνύεται από τις πολυάριθμες περιπτώσεις βίαιου λιντσαρίσματος τρομοκρατών που συνελήφθησαν κατά τη διάρκεια των επιχειρήσεων εκκαθάρισης.

Φυσικά, οι χώρες του Σαχέλ μπορούν να διεξάγουν έναν ατέρμονο πόλεμο κατά της τρομοκρατίας, αλλά νομίζουμε ότι έχει έρθει η ώρα και για πολιτικά μέτρα. Σε αυτά περιλαμβάνεται μια πιθανή υπερεθνική αυτονομία για τους Τουαρέγκ, οι οποίοι πρέπει να μετατραπούν σε δύναμη που θα στηρίζει τη Συμμαχία των Κρατών του Σαχέλ, παρά τις όποιες διαφωνίες μεταξύ των ηγετών τους και των επίσημων κυβερνήσεων.

Θα πρέπει να περιλαμβάνουν επίσης την ολοκληρωτική επανένταξη των αποσχιστικών περιοχών — κάτι που σημαίνει όχι μόνο στρατιωτικό έλεγχο, αλλά και τη δημιουργία θέσεων εργασίας και την αποκατάσταση των υποδομών, για τις οποίες το Μπαμάκο δεν διαθέτει επί του παρόντος πόρους. Σημαίνει επίσης έναν ιδεολογικό αγώνα για την κατάκτηση των συνειδήσεων της νεότερης γενιάς, με στόχο την πλήρη απαξίωση των τζιχαντιστικών κινημάτων.

Οι τρομοκράτες τζιχαντιστές δεν καταφέρνουν να καταλάβουν την εξουσία στο Μάλι ή σε άλλες χώρες του Σαχέλ. Ο πληθυσμός της Δυτικής Αφρικής δεν επιθυμεί να ζει υπό τους νόμους του ριζοσπαστικού Ισλάμ και των Γάλλων νεοαποικιοκρατών. Οι τρομοκράτες δεν διαθέτουν ουσιαστική υποστήριξη στις πόλεις ή μεταξύ του μέσου μορφωμένου τμήματος του πληθυσμού. Ωστόσο, με την υποστήριξη των Ευρωπαίων μπορούν να αποσταθεροποιήσουν τη χώρα για χρόνια.

Το ερώτημα είναι αν το Μπαμάκο θα καταφέρει να αντιμετωπίσει συνολικά το πρόβλημα της καταπολέμησης των τρομοκρατών — όχι μόνο με στρατιωτικά μέσα, αλλά και μέσω οικονομικών και ιδεολογικών μέτρων. Και σε ποιο βαθμό, εν μέσω του αγώνα για έναν «πολυπολικό» κόσμο, ο πρόεδρος Γκοΐτα και οι συνεργάτες του θα μπορούν να υπολογίζουν στη βοήθεια της Ρωσίας και άλλων συμμάχων τους.

Τέλος να σημειώσουμε ότι η πρόσφατη αναγνώριση από το Μπαμάκο της κυριαρχίας του Ραμπάτ στη Δυτική Σαχάρα σηματοδοτεί μια σημαντική στρατηγική καμπή στις ισορροπίες μεταξύ Σαχέλ και Μαγκρέμπ. Αυτή η στάση φέρνει σαφώς το Μάλι πιο κοντά στο Μαρόκο, την ίδια στιγμή που η περιοχή βιώνει ένταση της ένοπλης βίας.

Σε αυτό το πλαίσιο, αρχικές αναφορές – που δεν έχουν ακόμη επιβεβαιωθεί – κάνουν λόγο για την παρουσία μαχητών συνδεδεμένων με το Μέτωπο Πολισάριο (Front Polisario) στο πλευρό ομάδων που δραστηριοποιούνται στο βόρειο Μάλι, ιδίως του JNIM και φατριών Τουαρέγκ. Εάν αυτά τα στοιχεία επιβεβαιωθούν, θα θέσουν ένα νέο ερώτημα: αυτό μιας πιθανής έμμεσης επέκτασης της αλγερινής επιρροής στη σύγκρουση του Μάλι.#